SWOV homepage
English  

Vrijwillig gebruik van fietshelmen

In samenwerking met andere organisaties heeft Consument en Veiligheid het project 'Promotie van vrijwillig gebruik van fietshelmen bij kinderen' uitgevoerd. Het project is in de gemeenten Noordwijkerhout en Leiderdorp gehouden en richt zich op kinderen van de basisschool. Met name kinderen tot 12 jaar zijn kwetsbaar in het verkeer. Onderzoek heeft aangetoond dat het dragen van een fietshelm het aantal doden en gewonden met hoofdletsel onder fietsers, alsmede de ernst van deze hoofdletsels, aanzienlijk kan verminderen.

 

Het doel van het project was drieledig, namelijk: nagaan hoe haalbaar promotie van vrijwillig gebruik van fietshelmen bij kinderen is, welke speciaal voor dit project ontwikkelde communicatievormen over fietshelmen kinderen het meest aanspreekt en of de gekozen lokale strategie via scholen effectief is.

 

Twee fietshelmimporteurs hebben per deelnemende school 20 fietshelmen ter beschikking gesteld. Per school kregen ongeveer 10 à 12 kinderen wekelijks de opdracht de fietshelm bij alle wekelijkse fietsactiviteiten te dragen. Tevens moesten zij een dagboek bijhouden met hun ervaringen. Ook kregen de kinderen de opdracht om mensen in hun directe omgeving (familie, kennissen of buren, sportclubs of muziekschool en medeleerlingen op school) te ondervragen over fietshelmengebruik.

Voor het fietshelmenproject zijn twee verschillende communicatie-concepten ontwikkeld, beide gericht op het overtuigen van kinderen van het belang van het dragen van een fietshelm:

 

Het eerste concept was bedoeld om op een humoristische wijze fietshelmen onder de aandacht van kinderen te brengen. Het tweede concept was bedoeld om het oubollige imago rondom het dragen van (fiets)helm te doorbreken.

Bij de start van het project hebben alle ouders een folder thuisgestuurd gekregen met een kortingsbon van f 15,- voor de aanschaf van een fietshelm. De bon werd gesponsord door twee fietshelmimporteurs. De folder bevatte informatie over waarom fietshelmen belangrijk zijn voor kinderen en aan welke eisen een goede fietshelm moet voldoen.

De evaluatie en rapportage van het project is door Consument en Veiligheid en de SWOV uitgevoerd. Het ministerie van Verkeer en Waterstaat en de ANWB hebben het project financieel ondersteund.

 

Het project werd positief beoordeeld. Zowel door de volwassenen als door de kinderen zelf werd aangegeven dat er enthousiasme en interesse is ontstaan voor het onderwerp fietshelmen. Bij kinderen is de kennis over fietshelmen toegenomen en is de attitude ten aanzien van het dragen van fietsheimen positiever geworden. Echter, ten aanzien van het zelf (gaan) dragen van een fietshelm zijn kanttekeningen te plaatsen. De reacties van mensen uit de omgeving, zoals nakijken en uitlachen maken dat kinderen snel geneigd zijn de fietshelm af te zetten. Ruim 60% van de kinderen zegt in de toekomst geen helm te willen dragen. De activiteiten van het project hebben er wel toe geleid dat het aantal helmdragende kinderen op beide basisscholen in ieder geval is verdubbeld: 9,2% van de ouders hebben -wellicht mede onder stimulans van de uitgereikte kortingsbonnen- gedurende het project een fietshelm voor hun kind aangeschaft. Het betrof hier met name kinderen in de leeftijd 5-7 jaar.

SWOVschrift 69 - december 1996

Thema's kennisbank