|
De SWOV verwacht dat het nieuwe maatregelenpakket minder
doden zal besparen dan het oorspronkelijke plan van de minister waarin
werd voorgesteld
de leeftijd voor bromfietsers te verhogen naar 17 jaar.
Effecten alternatieve maatregelen
De invoering van een verplichte rijopleiding en een puntenrijbewijs
voor bromfietsers, het alternatief waar de minister nu voor gekozen
heeft, kan op zich effectief zijn, zij het naar verwachting veel minder
dan de maatregel van een leeftijdsverhoging.
Rijopleiding
Nu er een rijexamen lijkt te komen is het belangrijk dat
in de rijopleiding voldoende aandacht wordt besteed aan gevaarherkenning
en het tegengaan
van zelfoverschatting. Alleen aandacht voor de beheersing van het voertuig
in vaardigheidstrainingen zal waarschijnlijk zelfs tot een averechts
effect kunnen leiden. Jongeren zouden hun eigen kunnen (nog) meer overschatten.
Ze verliezen daarbij hun kwetsbaarheid op dit voertuig uit het oog.
In Noorwegen
wordt al langer ervaring opgedaan met een verplichte rijopleiding voor
bromfietsers. De opleiding bestaat uit minimaal 20
lessen (10 praktijk- en 10 theorielessen). In het door de Noorse overheid
vastgestelde leerplan staat dat in de lessen o.a. aandacht dient te
worden besteed aan de risico's van het bromfietsrijden, factoren die
tot risicovergroting leiden en persoonlijke bescherming. De invoering
van deze verplichte rijopleiding (1992) heeft in Noorwegen niet geleid
tot een daling van het ongevalrisico van bromfietsers.
Puntenrijbewijs
Het effect van een puntenrijbewijs voor bromfietsers
hangt sterk af van de kentekening van bromfietsen en de pakkans bij een
overtreding.
Is die pakkans gering, dan zal het (afschrikkende) effect van een puntenrijbewijs
beperkt blijven. Om een blijvende gedragsverandering te realiseren
dient de subjectieve pakkans hoog te zijn en daarvoor is voldoende
politiecapaciteit nodig. Overigens verwacht de SWOV wel dat de doorwerking
van de strafpunten naar het autorijbewijs bijdraagt aan het afschrikkende
effect.
Drempel
De SWOV verwacht wel dat de verplichte rijopleiding/het
puntenrijbewijs voor bromfietsers voor jongeren een drempel zal zijn
om überhaupt
nog met brommerrijden te beginnen. Uit een SWOV-onderzoek blijkt dat
jongeren veelal voor de 'fun' bromfietsrijden dan dat het als noodzakelijk
vervoermiddel wordt gezien.
Het is niet ondenkbeeldig dat jongeren met
de huidige plannen van de minister, de bromfiets overslaan om met 17
of 18 jaar meteen in
een auto te stappen.
Meting effecten
De SWOV verwacht niet dat met deze maatregelen uiteindelijk eenzelfde
reductie in het aantal dodelijke slachtoffers behaald kan worden als
met een leeftijdsverhoging naar 17 jaar. Een evaluatie op basis van
ongevallen kan op zijn vroegst in 2008 plaatsvinden op basis van de
cijfers van 2007. Dit is het gevolg van het invoeringsschema dat nu
voorzien is:
- kentekening: invoering start in september 2005 en is voltooid in
november 2006,
- rijexamen: streefdatum invoering januari 2007.
Of dit schema aangehouden kan worden nu er een puntensysteem aan
wordt toegevoegd is de vraag.
De SWOV steunt het voornemen om alsnog
een leeftijdsverhoging te overwegen als uit de evaluaties blijkt dat
het nieuwe maatregelenpakket minder
dodelijke slachtoffers onder jonge bromfietsers bespaart dan dat er
met oorspronkelijke pakket incl. leeftijdsverhoging bereikt kan worden
(28 doden).
Risico's bromfietsers
De SWOV heeft er in het verleden voor gepleit om de bromfietsleeftijd
zelfs te verhogen naar 18 jaar.
Het verhoogde risico dat 16/17 jarige
bromfietsers lopen, wordt veroorzaakt door:
- Gebrek aan ervaring
- Overschatting van de eigen vaardigheden
- Onderschatting van gevaarlijk situaties
- Groepsgedrag (stoer doen)
- De kwetsbaarheid in het verkeer
Voor het standpunt op de (oorspronkelijke) Rijbewijsrevolutie, klik
hier
|