SWOV-Standpunt

Minister Peijs heeft op 27 april 2005 de verkeersongevalscijfers 2004 bekend gemaakt. Ten opzichte van 2003 is er sprake van een opmerkelijke en verheugende daling met 19% (van 1088 in 2003 naar 881 in  2004). Des te opmerkelijker daar er de laatste tijd geen noemenswaardige maatregelen ingevoerd zijn die deze sterke daling kunnen verklaren. De SWOV verwacht dat het aantal verkeersdoden nog verder kan dalen als sommige maatregelen worden ingevoerd waarvan een positief effect op de verkeersveiligheid zeer aannemelijk is.

Voor een goed zicht op de ontwikkeling van de verkeersveiligheid is het overigens beter om cijfers over een langere periode met elkaar te vergelijken en niet uitsluitend het ene jaar met het andere. Op basis van de huidige gegevens zou 2003 een ongunstig jaar genoemd mogen worden en 2004 een gunstig jaar.

Over een langere periode bezien is de conclusie gerechtvaardigd dat de dalende lijn doorzet die zich al een aantal jaren aftekent met een terugval in 2003. De daling in 2004 is wel sterker dan wat op basis van de meerjarencijfers verwacht had kunnen worden.

Uit de cijfers spreekt dat er over de hele linie (leeftijden, vervoerswijze, wegtype) een daling in het aantal slachtoffers te zien is. De SWOV zal nog nader onderzoeken welke verklaringen te vinden zijn voor de jongste cijfers en hoe ze zich verhouden tot de trend die zich in de afgelopen jaren lijkt af te tekenen. Iedere twee jaar wordt een verkeersveiligheidsbalans opgemaakt over een periode van minimaal 5 jaar. Naar verwachting zal deze nieuwste analyse in de zomer van 2005 verschijnen. Op basis van langere reeksen cijfers zijn de ontwikkelingen op de verschillende deelgebieden beter in kaart te brengen. Zo weten we uit eerdere analyses dat de sinds 1992 ingezette beleidslijn Duurzaam Veilig een positief effect op de verkeersveiligheid heeft. Uitbreiding van de 30-km/uur en 60-km/uur-gebieden is bijvoorbeeld een van de maatregelen die voortkomen uit de Duurzaam Veilig-visie.

Overigens zijn er recent beleidsmaatregelen genomen, waarvan we nog moeten afwachten wat het effect zal zijn op de verkeersveiligheid. Zo wijst Fred Wegman, directeur van de SWOV, in de laatste uitgave van SWOVschrift, op de nog onduidelijke gevolgen van de sinds begin 2005 verder doorgevoerde decentralisatie van het beleid. Met name de onveiligere wegen (50- en 80-km/uur) vallen hieronder. Ter ondersteuning van de uitvoering van het verkeers-veiligheidsbeleid in de regio na de decentralisatie pleit de SWOV voor een verkeersveiligheidsakkoord. Met een dergelijk akkoord, of deelakkoorden, worden organisaties die betrokken zijn bij het verkeersveiligheidsbeleid (overheden, politie, maatschappelijke organisaties, private sector)  uitgenodigd om al het mogelijke te doen om het verkeer (in hun regio) nog veiliger te maken.

De SWOV is van mening dat nog veel ongevallen vermeden kunnen worden en dat we ook weten wat er gedaan moet worden om ze te voorkomen. Daarom komt er een vervolg op de succesvolle formule van Duurzaam Veilig. In het najaar zal dit vervolg worden gepresenteerd onder de naam Duurzaam Veilig versie 2.0. Deze editie blikt vooruit en biedt toepassingen die aansluiten bij de laatste ontwikkelingen in de praktijk.

De SWOV acht het nog steeds mogelijk om het aantal doden verder te verminderen met maatregelen op de volgende gebieden:

• herziening van het snelhedenbeleid waarbij de nadruk ligt op veilige en geloofwaardige snelheidslimieten die leiden tot snelheden in overeenstemming met de plaatselijk geldende verkeerssituatie en de vormgeving van de weg;
• doorgaan met het verder duurzaam veilig maken van wegen en straten; met name van het onderliggend wegennet als dat moet gaan dienen om het hoofdwegennet te ontlasten;
• botsvriendelijker voertuigontwerp;
• een getrapt rijbewijs voor beginnende bestuurders;
• limieten voor drugsgebruik in het verkeer;
• invoering van een alcoholslot voor notoire drinkers.