|
Naar verwachting zal de zogenoemde Rijbewijsrevolutie
een positief effect hebben op de verkeersveiligheid. De SWOV kan zich
vinden in de lijn van de voorstellen en is verheugd dat haar onderzoek
en advies hiertoe heeft geleid.
Eerder opperde de SWOV om de bromfietsleeftijd naar
18 jaar te verhogen. Zoals ook in de brief aan de Kamer staat, wijzen
schattingen uit dat die leeftijdsgrens de meeste slachtoffers zal
besparen (ruim 45 doden per jaar).
Echter, of nu 17 of 18 jaar als leeftijd in het plan wordt gekozen, het
is een revolutionair plan dat een fundamenteel nieuwe aanpak van de rijopleiding
en de voorbereiding op het rijbewijs voorstelt en dat naar verwachting
zal leiden tot aanzienlijk minder verkeersslachtoffers.
chtergrond
Om het aantal slachtoffers onder met name jongere verkeersdeelnemers terug
te dringen heeft het ministerie van V&W, samen met het ministerie van
Justitie op 9 januari 2004 het plan voor de zogenoemde Rijbewijs-revolutie
aan de Kamer gepresenteerd (het zgn. Plan 17) . De maatregelen die beide
ministeries in het kader van de Rijbewijsrevolutie willen nemen zijn:
- Onderzoek naar rijles vanaf 17 jaar, met begeleid rijden
- Proef met een verplichte training ná het behalen van het autorijbewijs
- Verhoging van de bromfietsleeftijd naar 17 jaar
- Invoering van een kenteken voor brom- en snorfiets
- Theorie-examen voor besturen van een brommobiel
Naast deze verkeersveiligheidsmaatregelen, bevat de Rijbewijsrevolutie
ook een aantal maatregelen om de dienstverlening rondom het rijbewijs
te verbeteren.
Hieronder bespreekt de SWOV enkele punten uit Plan 17.
Verhoging minimum leeftijd voor brom- en snorfietsers naar 17
jaar
Jonge verkeersdeelnemers missen verkeersinzicht, overschatten hun vaardigheden
en onderschatten de gevaren in het verkeer. Met een brom- of snorfiets
kan een hoge snelheid bereikt worden, maar het is niet mogelijk om de
voertuigveiligheid op een zelfde niveau te brengen als dat van - bijvoorbeeld
- een auto. Hierdoor levert de combinatie van deze twee factoren (veiligheid
en gedrag) bij de jonge brom- of snorfietser een zeer hoge kans op om
bij een ongeval betrokken te raken. Het voorstel om de minimum leeftijd
te verhogen naar 17 jaar heeft dan ook verreweg het meeste effect. SWOV
schat dit effect op ca. 20 doden per jaar. Het effect kan nog versterkt
worden als deze maatregel gecombineerd wordt met de invoering van een
kenteken voor brom- en snorfietsen en in mindere mate, de uitbreiding
van de rijopleiding, waarbij ook wordt getoetst op gevaarherkenning,
verkeersinzicht en verkeersgedrag.
SWOV heeft draagvlakonderzoek laten uitvoeren naar de leeftijdsverhoging
voor bromfietsers. Op basis daarvan verwachten wij dat jongeren in meerderheid
de maatregel zullen steunen op voorwaarde dat het verband tussen de maatregel
en het voorkomen van ongevallen goed wordt uitgelegd. Het draagvlak onder
ouders zal groot zijn en de mening van maatschappelijke groeperingen is
via de discussie over de Rijbewijsrevolutie in het Overlegorgaan Verkeersveiligheid
inmiddels bekend.
Rijles vanaf 17 jaar/Begeleid rijden
Met begeleid rijden kunnen beginnende automobilisten stapsgewijs ervaring
opdoen in het verkeer. In landen als Zweden, Frankrijk en Engeland zijn
hier positieve ervaringen mee opgedaan. Hoewel de verkeerssituaties in
die landen niet zonder meer vergelijkbaar zijn met Nederland, verwacht
de SWOV positieve effecten van een dergelijk systeem. De mogelijkheid
om met 17 jaar rijles te kunnen nemen en onder begeleiding rijervaring
op te kunnen doen, is een belangrijke bijdrage aan de verbetering van
de rijopleiding.
De SWOV heeft eerder voorgesteld om beginnende automobilisten bepaalde
beperkingen op te leggen (naast een lager wettelijk alcoholpromillage
ook het verbod op rijden in de nachtelijke uren en rijden met passagiers)
zoals ook in enkele andere landen gewoon is (Verenigde Staten, Canada).
De gedachte hierbij is dat je beginnende bestuurders niet in extra gevaarlijke
omstandigheden zou moeten laten rijden. Het is jammer dat deze effectieve
maatregelen geen onderdeel uitmaken van de Rijbewijsrevolutie.
Kenteken voor brom- en snorfiets
Kentekening is een belangrijke voorwaarde voor betere handhaving van
o.a. het opvoeren. Dit kan naar schatting 5 doden per jaar besparen.
Verbetering van de rijopleiding en het gelijktrekken van rijsnelheden
zijn aan te bevelen, maar hebben naar verwachting een marginaal effect.
Rijbewijsstelsel
Met de verschillende initiatieven (begeleid rijden, beginnersrijbewijs)
die nu genomen zijn, pleit de SWOV voor een herziening van het gehele
rijbewijsstelsel. Er is in het buitenland overtuigend wetenschappelijk
bewijs van de effectiviteit van een zogenaamd getrapt rijbewijs. De SWOV
bepleit dat aanvullend op het huidige plan de introductie van een getrapt
rijbewijs wordt voorbereid.
Conclusie
De SWOV schat dat de maatregelen in de Rijbewijsrevolutie die met name betrekking
hebben op de jonge brom- en snorfietsers leiden tot ca. 25 doden per jaar
minder per jaar. Indien alleen meerderjarigen ('Plan 18') een brom- of snorfiets
mogen berijden verwachten we een besparing van ruim 45 doden per jaar.
|