Persbericht

Particulieren bestellen steeds vaker artikelen via het internet. Deze groei zal er toe leiden dat vooral in de woonwijken het bestelverkeer toeneemt, met als gevolg een grotere kans op ongevallen. Deze verwachtingen zijn gebaseerd op een verkennend SWOV-onderzoek naar de mogelijke gevolgen van transacties via het internet (e-commerce) op de verkeersveiligheid. De SWOV pleit er voor dit bestelverkeer zo veel mogelijk uit de woonwijken te weren en voor de distributie gebruik te maken van al bestaande halteplaatsen langs dagelijkse en/of wekelijkse routes van de consument, zoals tankstations, ns-stations, grootwinkelbedrijven etc. 

Meer bestelverkeer in woonwijken

Het aantal consumentenbestellingen via internet neemt nog altijd toe. Met name de ‘laatste kilometer’ die de bestelling aflegt, is een knelpunt voor het vervoer. De klant verwacht aflevering aan de deur. Dit gebeurt niet altijd op een tijdstip dat de klant thuis is. Pakketjes passen helaas daarnaast niet altijd door de brievenbus. De bestelling wordt daarom meerdere keren aan huis aangeboden. Op korte termijn wordt als gevolg hiervan een toename verwacht van bestelauto's en van bezorgers op scooters/brommers binnen de woonwijken. Ook retourzendingen van ontevreden klanten zullen extra ritten veroorzaken. De woonstraten en woonerven zijn niet ingericht op deze toename. Er zullen meer ongevallen plaatsvinden.

Nu al zorgen bestelauto's voor problemen in het verkeer, vooral binnen de bebouwde kom. Bij een botsing met een bestelauto vallen onder de tegenpartij vijf keer zoveel slachtoffers als onder de inzittenden van bestelauto’s zelf. Voor personenauto's bedraagt deze factor twee. Het hoge risico wordt veroorzaakt door de andere rijeigenschappen van het voertuig (zwaarder, minder zicht etc) terwijl de bestuurder 'slechts' in het bezit hoeft te zijn van een personenrijbewijs. Daarnaast betekent bestelverkeer veelal: veel rijden onder tijdsdruk, veel zoekgedrag, laden en lossen etc.

Een extra risico ontstaat bovendien als bedrijven zullen kiezen voor goedkopere vervoerwijzen en goedkopere arbeidskrachten. Voorbeelden hiervan zijn bromfiets- of scooterkoeriers en jonge, onervaren chauffeurs in bestelauto's. Uit onderzoek is bekend dat beide typen bestuurders een relatief grote kans hebben betrokken te raken bij een ongeval. Zo is het risico voor 15-17 jarige brom- en snorfietsers ongeveer 15 keer hoger dan voor fietsers in dezelfde leeftijdscategorie. Voor jonge automobilisten, vooral jonge, onervaren mannen in de leeftijd van 18-24 jaar, is de kans op een ongeval vier maal zo hoog als bij de oudere en meer ervaren automobilisten.

Om de toename van bestelverkeer in woonwijken te voorkomen, pleit de SWOV ervoor dat er alternatieven gezocht worden voor met name de ‘laatste kilometer’ van de distributieketen. Gedacht kan worden aan distributiepunten waar de leverancier de bestelling achterlaat en de klant deze makkelijk zelf ophaalt op het traject van het woon‑werkverkeer. Zo'n oplossing is ook aantrekkelijk voor de klant. Hij hoeft niet thuis te zijn. De klant zou zelf de locatie moeten kunnen kiezen waar de bestelling wordt afgeleverd.
Mogelijke locaties van de toekomstige ophaaldistributiepunten zouden kunnen zijn benzinestations, spoorwegstations, werk, P&R parkeerplaatsen of (buurt)winkelcentra.

Het aantal personen dat wel eens wat via internet heeft gekocht is in de periode 1998-2001 gestegen van 2% tot 11%. Het elektronisch winkelen groeit het snelst van de verschillende e-commerce-segmenten. De waarde van de door huishoudens via internet gekochte artikelen en diensten is in 2000 verdubbeld in vergelijking met 1999. Internationaal gezien behoort Nederland qua internettoegang en elektronisch winkelen tot de subtop (CBS 2002).

Lees het rapport Mogelijke gevolgen van e-commerce voor de verkeersveiligheid in Nederland