SWOV homepage
English  

Thema's kennisbank

SWOV-Standpunt

9 mei 2006

Alcohol in het verkeer: cijfers roepen vragen op
SWOV gaat gegevens nader analyseren

Het ministerie van Verkeer en Waterstaat heeft op 9 mei 2006 bekend gemaakt dat het aantal automobilisten dat in weekendnachten onder invloed van alcohol rijdt in 2005 is gedaald naar 2,8% (in 2004 nog 3,4%). Dit betekent een daling van 17% ten opzichte van 2004. Uit de onlangs door de Adviesdienst Verkeer en Vervoer gepresenteerde ongevalcijfers 2005 blijkt dat het aantal doden als gevolg van alcoholgebruik in het verkeer wel maar het aantal ziekenhuisgewonden niet is gedaald.


Een daling van het aandeel alcoholovertreders in het verkeer is een positieve ontwikkeling. Uit de geregistreerde ongevalcijfers over 2005 is niet gebleken dat dit tot minder ziekenhuisgewonden heeft geleid in 2005. Dit vraagt om een nadere analyse van de gegevens en de SWOV gaat deze uitvoeren.


Geregistreerd versus geschat
De geregistreerde aantallen voor doden en zwaargewonden laten in de afgelopen jaren het volgende zien:

 

 
2002
2003
2004
2005
Doden
97
72
68
62
Ziekenhuisgewonden
1.098
1.012
890
1.003
Bron: AVV 2006        

De stijging onder het aantal geregistreerde ziekenhuisgewonden roept om een nadere analyse van de letselcijfers. Precieze gegevens over het aantal alcoholgerelateerde slachtoffers zijn in Nederland niet voorhanden. Bekend is dat letsel als gevolg van alcoholgerelateerde verkeersongevallen niet goed wordt geregistreerd. Er is sprake van onderregistratie.

Betrouwbaarheid gegevens
Het rij- en drinkgewoontenonderzoek vindt ieder jaar in de weekendnachten op basis van steekproeven plaats en wordt in samenwerking met de 25 politieregio’s uitgevoerd. Voor een goede vergelijking is het van belang dat het onderzoek ieder jaar zodanig wordt uitgevoerd (dezelfde verdeling over locatie, tijd en aantallen) dat de cijfers uit verschillende jaren vergelijkbaar zijn. In de door de SWOV uit te voeren nadere analyse zal dit worden nagegaan.

Kleine groep zware drinkers vormt kernprobleem

De gepresenteerde cijfers over het alcoholgebruik in het verkeer geven aan dat bij de alcoholcontroles de meeste bestuurders niet tot weinig hebben gedronken (92,8%). Het is verheugend dat dit percentage de laatste jaren toeneemt. Opvallend is dat ondanks de algehele daling in het aantal automobilisten onder invloed van alcohol, het percentage zware drinkers al jaren constant is (0,6%) in weekendnachten. Deze cijfers lijken resultaten uit eerder SWOV-onderzoek te bevestigen, namelijk dat het probleem zich concentreert in een relatief kleine groep zware overtreders ( > 1,3‰). Deze groep overtreders vormt slechts een fractie van alle overtreders maar is verantwoordelijk voor het overgrote deel van de alcoholgerelateerde ongevallen . De problemen doen zich als vanouds voor in de nachtelijke uren, bij bezoekers van horecagelegenheden en bij mannen. Onder deze laatste groep komt bovendien steeds vaker gecombineerd gebruik van verschillende drugs en alcohol voor.

Aanbevelingen
De cijfers uit het rij- en drinkgewoontenonderzoek 2005 geven aanleiding om een nadere analyse te maken van de recente cijfers over rijden onder invloed. Ze geven de indruk dat het gevoerde beleid een positief effect heeft op de lichte overtreders. Wel ziet de SWOV in de jongste cijfers bevestiging voor een gerichtere aanpak van de groep zware drinkers. Politietoezicht en voorlichting dienen vooral op deze groep afgestemd te worden. Daarnaast zijn aanvullende maatregelen nodig, zoals de invoering van een alcoholslot. Het ministerie bereidt inmiddels wetgeving voor om de invoering van zo'n alcoholslot in 2009 mogelijk te maken. Jongeren dienen meer dan tot nu toe het geval is doordrongen te worden van de gevaren van het gecombineerde gebruik van alcohol en drugs.
 

Inlichtingen:
SWOV, afdeling Informatie & Communicatie
Han Tonnon, (070) 317 33 15, 06-11 53 29 15
Patrick Rugebregt, (070) 317 33 18, 06-12365471
E-mail: persvoorlichting@swov.nl